E enjte, 11.3.2010
RSS RSS Arkiva Marketing Kontakt
Ballina
Opinione
Ekonomi
Kulturė
Sport
Dosier
Spektėr
Foto Arkiva
Video Arkiva
TV Panorama

















Ballina > Humbja e "A"-sė!
Humbja e "A"-sė!
Humbja e
Shkruar nga Beqė Cufaj-Rekuiem pėr luftėtarėt e "A"-sė. Ithtarėt e shprehjes Kosova e jo Kosovo. Sepse me Kushtetutėn e re "Republic of Kosova", "Republik Kosova" nuk ekziston. Nė vend tė saj kemi "Republic of Kosovo", "Republik Kosovo".

Duket të ketë qenë një rastësi e çuditshme, por vegjëlia ime i takon radhës së atyre që rastësinë nuk e pranojnë. Sepse asgjë nuk është e rastësishme. Kështu, të mërkurën në mëngjes, pikërisht në kohën kur Kuvendi i Kosovës ishte mbledhur për t’ia dhënë bekimin Kushtetutës së Republikës së Kosovës, duke shikuar lajmet e mëngjesit, në portalin serb "B92" lexoja mbishkrimin e një lajmi: "Kosova i talas štrajkova". Për më të rinjtë që nuk e flasin këtë gjuhën e fqinjëve tanë, fjalia do të mund të përkthehej si "Kosova dhe vala e grevave". Natyrisht që nuk ishte vala e grevave ajo që më bënte përshtypje tek ky lajm. Shumë më tepër ishte ajo shkronjë prapa fjalës Kosovë. Pra në serbisht ishte shkruar "Kosova" e jo siç në (së paku) B 92 zakonisht shkruhet: Kosovo e shumë më tepër "Kosovo i Metohija".

Ndërkohë, Kuvendi i Kosovës u mblodh, fjalimet e hartuesve të dhe krerëve të institucioneve kryesore kosovare mbaruan dhe me këtë edhe mund të themi që Kosova prej sot, ose që të jemi edhe më të saktë prej datës 15 qershor do të jetë me Kushtetutën e saj, e cila për një vend me një histori, rrethana të vështira dhe goxha të pazakonshme, megjithatë ka arritur ta kalojë edhe këtë provim, i cili duhet të na mallëngjejë paksa bile. Mua për shembull me atë fjalinë aq të famshme, aq tragjike e cila për vite e vite të tëra nga të rinjtë e të rejat kosovare kumbonte si „Republikë, Kushtetutë... Ja me hatër ja me luftë“!. Republika së pari dhe Kushtetuta së dyti. U arritën. Edhe me hatër edhe me luftë. Ose anasjelltas.

Republika e Kosovës - shqip. Republika Kosovo - serbisht. Republic of Kosovo - anglisht. Republik Kosovo - gjermanisht... E kështu me radhë. Duke shikuar Kuvendin e Kosovës dhe fjalimet e politikanëve tanë të cilat për nga gjuha, por edhe për nga temperamenti, nuk sillnin diçka të papritur, kisha edhe kohën të shikoja nëse vërtet ka pasur diskutim për këtë aspekt të Kushtetutës sonë të re. Dhe që të jemi sinqertë, ka pasur diskutime dhe vërejtje. Gjithsesi, arsyetimet e Kryetarit të Komisionit Kushtetues (Hajredin Kuçit) linin tepër për të dëshiruar. Përgjigja e tij dhënë radios "Europa e Lirë" që kjo çështje do të zgjidhej më vonë dhe se tash për tash "do të mbetet si ‘Republic of Kosovo’" dhe më vonë do të mund të ndryshohet linte dhe lë shumë për të dëshiruar. Sepse më me vend do të ishte po qe se Kuçi thjesht do të kishte thënë që "Kosovo" është kompromis mes "Kosova" - në shqip dhe "Kosovo i Metohija" - në serbisht. Për tabelën e vendosur në Merdare ku shkruan "Republika Kosova" në serbisht dhe ”Republic of Kosovo” në anglisht as të mos flasim…

Ajo për të cilën këtu dua të flasim është se thjesht duhet ta pranojmë që të gjithë ne, që deri më sot kemi luftuar për "A"-në kemi humbur dje. Sa herë e kemi shkruar dhe tek redaktorët e librave dhe gazetave kemi insistuar që "Kosova" për miliona lexuesit perëndimorë (në anglisht, gjermanisht, frëngjisht, etj!) të mos vishet me "O"; kur kemi folur për shikuesit apo dëgjuesit e këtyre vendeve perëndimore dhe kurrën e kurrës nuk e kemi bërë gabimin që t’i themi Kosovo; kur kemi diskutuar në podiume konferencash, tryezash e leximesh dhe pothuajse çdo shkëmbim fjalësh ka filluar pikërisht për dallimin mes "A"-së shqiptare dhe "O"-së serbe. Të gjitha këto më bien ndërmend derisa shoh që "Kosovo" apo "Republic of Kosovo" tash e tutje do të jetë edhe zyrtarisht shprehja të cilën duhet ta shkruajmë apo shqiptojmë kur komunikojmë me fjalën Kosovë në gjuhë të huaja. Aq më pak do të duhet të kemi dersin dhe guximin t’u preferojmë miqve tanë perëndimorë ta shkruajnë apo thonë në gjuhët e tyre ‘Kosova’. Pra, historia e ‘A’-së dhe ‘O’-së me aprovimin e Kushtetutës mori fund dhe prej tash e tutje në Ambasadat e Republikës së Kosovës nëpër botë, marrëveshjet politike, ekonomike, kulturore do ta shkruajmë e lexojmë ‘Republic of Kosovo’.

Në këtë mes duhet thënë po kështu: krahasimi mes ‘Gjermania’ (‘Deutschland’- gjermanisht, ‘Germany’- anglisht), Austrisë (‘Österreich’-gjermanisht, ‘Austria’- anglisht), ‘Shqipëria’ (‘Shqipëria’- shqip, ‘Albania’-anglisht) dhe ‘Kosova’ (Kosova- shqip, Kosovo (i Metohija)- serbisht, Kosovo- anglisht) nuk qëndron sepse është ndryshimi mes një ‘Deutschland’ dhe ‘Germany’ aq i madh dhe esencial saqë nuk mund ta pranojmë që i shkon afërsisë së ‘A’-së shqipe dhe ‘O’-së serbe. Kosova me Kushtetutën e saj mes ”Kosova” dhe ”Kosovo i Metohija” duket që ka edhe kushtetutën ndërkombëtare- me ‘O’-në në fund!

Kuvendi i Kosovës tashmë ka mbyllur punimet dhe parlamentarët tanë ia urojnë njëri-tjetrit Kushtetutën e "Republic of Kosovo". Nuk jam aspak i penduar që isha luftëtar i "A"-së, në gjuhë të huaja. Por po aq do të bindem tash e tutje dhe në po këto gjuhë do ta shkruaj dhe them: Kosovo. Sepse kështu shkruan në librin e shenjtë - Kushtetutën e shtetit të cilit i takoj. Në websajtin serb "B 92" ndërkohë është hequr "A"-ja. "Kosovo i talas štrajkova", shkruan aty. Duhet të ketë qenë një gabim i lektorit të pavëmendshëm.




Publikuar: 17.04.2008 02:44:37
Lexuar: 319 herė
Fjalėt kyēe: Duket, rastėsi, ēuditshme,
  


Lajmet e fundit
Ēanta, bizhu tė vogla Ēanta, bizhu tė vogla
Gjithė zėnkat e jetės bashkėshortore Gjithė zėnkat e jetės bashkėshortore
Mishrat nė skarė, tė parezistueshėm, por kujdes! Mishrat nė skarė, tė parezistueshėm, por kujdes!



Lajmet te ngajshme
Amerika Amerika Amerika Amerika
Dilema demokracie Dilema demokracie
A kemi siguri ushqimore? A kemi siguri ushqimore?
Studentėt e mi do tė durojnė, por deri kur? Studentėt e mi do tė durojnė, por deri kur?
Halucinantėt e pushtetit… Halucinantėt e pushtetit…
Kartat, nevoja urgjente e njė pakti Kartat, nevoja urgjente e njė pakti
Errėsirė mbi shtetin e Kosovės Errėsirė mbi shtetin e Kosovės
Ideologji shfarosėse e programuar Ideologji shfarosėse e programuar
Kthimi i Ballkanit nė identitet Kthimi i Ballkanit nė identitet
121 Publicistė: Jo me Berishėn, por Ballė pėr ballė me Entela Hyskon! 121 Publicistė: Jo me Berishėn, por Ballė pėr ballė me Entela Hyskon!
Google Yahoo MSN