Byroja Politike dhe Komiteti Qendror kanė ngritur njė komision pėr verifikimin tėrėsor tė fakteve dhe dokumenteve tė reja tė kėtyre ēėshtjeve dhe tė atyre qė njiheshin mė parė. Vendimet pėrkatėse do tė merren mbi bazėn e atyre qė do tė gjejė komisioni.
Byroja Politike dhe Komiteti Qendror kanë ngritur një komision për verifikimin tërësor të fakteve dhe dokumenteve të reja të këtyre çështjeve dhe të atyre që njiheshin më parë. Vendimet përkatëse do të merren mbi bazën e atyre që do të gjejë komisioni. Gjithashtu, e gjitha kjo mund të ketë ndikim në tekstin e Historisë së Partisë Komuniste të Bashkimit Sovjetik, përgatitja e të cilit i është lënë në dorë komisionit special të Komitetit Qendror. Kjo është diçka që ne duhet ta bëjmë më tepër se kurrë tani, pasi ekzistojnë akoma përpjekje për të hequr çështjet e dhimbshme prej historisë tonë, të heshtin për to, që të bëjnë të besojnë se asgjë e veçantë nuk ka ndodhur.
Motivet
Ne nuk mund të jemi dakord me këtë. Kjo mund të jetë shpërfillëse për të vërtetën historike, mungesë respekti për të kaluarën e atyre që ishin viktima të pafajshme të veprimeve të kundërligjshme dhe arbitrare. Një tjetër arsye se pse ne nuk jemi dakord tek kjo është se analiza e vërtetë duhet të na ndihmojë të zgjidhim problemet e sotme të demokratizimit, ligjshmërisë, hapjes, kapërcimit të shpejtë të burokracisë, problemet jetësore të Perestrojkës apo riorganizimin. Kjo është arsyeja se përse këtu ne duhet të jemi plotësisht të qartë, të saktë dhe të ndërgjegjshëm.
Një kuptim sa më i drejtë i arritjeve tona të panumërta, si dhe i fatkeqësive që kemi kaluar, evoluimi politik i tyre, i plotë dhe i vërtetë, do të na sigurojë rrugën reale dhe të moralshme për të ardhmen.
Komentet
Në Perëndim tani po bëhen shumë diskutime rreth situatës për një prag lufte. Të vërtetat janë gërshetuar me gjysmë të vërtetash. Kjo mund të jetë bërë veçanërisht nga xhelozitë e atyre që janë inatosur nga përfundimet sociale, territoriale dhe politike të Luftës së Dytë Botërore; nga ata që këmbëngulin në planet për rrëzimin e këtyre rezultateve. Kjo është pse ata janë të interesuar në paraqitjen e të vërtetave historike me kokë poshtë; në ngatërrimin e marrëdhënieve pa asnjë shkak dhe falsifikimin e kronologjisë së ngjarjeve.
Në këtë kontekst, ata janë duke shpresuar tek çdo manipulim, tia ngecin fajin për Luftën e Dytë Botërore Bashkimit Sovjetik, rrugë e cila, me sa duket, ishte qartësuar nga Pakti i Mossulmimit Ribbentrop-Molotov. Kjo çështje e meritonte të diskutohej në detaje disi më të mëdha.
Perëndimi
Aktualisht, ai (pakti) nuk ishte një nga paracaktimet e 1 shtatorit të vitit 1939, që Lufta e Dytë Botërore të bëhej një realitet tragjik. Pushtimi japonez në verilindje të Kinës (Incidenti i Mançurisë i vitit 1931-1932), sulmi i Italisë mbi Etiopinë (në vitin 1935) dhe mbi Shqipërinë (në pranverën e vitit 1939), ndërhyrja italo-gjermane kundër Spanjës (1936-1939) dhe pushtimi i armatosur i Japonisë në Kinën Veriore dhe më pas atë Qendrore (në verën e vitit 1937) këto ishin shenjat e para të zjarrit të madh të Luftës së Dytë Botërore. Është çështje tjetër që në ato ditë Perëndimi akoma pretendonte se kjo nuk do ta prekte atë, apo nuk u shqetësua sa duhet që tu vijë në mburojë viktimave të agresionit. Urrejtja ndaj socializmit, planet afatgjata dhe egoizmi i klasës shmangën vlerësimin e thellë të rreziqeve reale. Madje më tepër se aq: fashizmi, në mënyrë këmbëngulëse, ishte i gatshëm të niste misionin goditës përmes një kryqëzate antikomuniste. Pas Etiopisë dhe Kinës, Austria dhe Çekosllovakia ishin gati për tu djegur; shpata e mprehur shkonte përtej Polonisë, përtej gjithë shteteve të Baltikut dhe Danubit dhe propaganda ishin përçuar hapur në favor të kthimit të Ukrainës në një fushë gruri dhe fermë blegtorale të Perandorisë së Tretë. Përfundimisht, goditjet kryesore të agresionit kishin qenë kanalizuar kundër Bashkimit Sovjetik qëkur ishte planifikuar të ndahej vendi ynë, përpara se të niste lufta e gjatë. Ajo që nuk është e vështirë të shihet është se sa të kufizuara ishin opsionet tona.
Roli i Rusisë
Ajo që mund të thuhet është se vendimi i ndërmarrë nga Bashkimi Sovjetik në përfundim të një Pakti Mossulmimi me Gjermaninë, nuk ishte një nga gjërat më të mira. Kjo mund të ishte një zgjidhje e mirë nëse nuk orientohej nga realiteti i ashpër, por nga koniunkturat e paqarta që dilnin në moment. Në këto situata, çështja ishte njësoj e rëndë siç kishte qenë në kohën e paqes së Brestit: Ishte vendi ynë i pavarur apo jo, ishte socializmi mbi tokë apo nuk ishte. Tashmë, për flakjen tej të virtyteve të lindura të socializmit tonë, ne nuk mund tiu nënshtroheshim situatave që ishin të drejta për pikëpamjet imperialiste. Siç e thashë, qarqet drejtuese perëndimore, në një përpjekje që të heqin nga vetja e tyre mëkatet, u përpoqën të bindnin popullin se sulmi nazist ndaj Polonisë dhe në këtë mënyrë nisja e Luftës së Dytë Botërore, ishte nxitur nga Pakti i Mossulmimit sovjeto-gjerman i 23 gushtit të vitit 1939. Siç bëmë ne, nëse atje do të kishte qenë marrëveshja e Munihut, e nënshkruar me Hitlerin nga Britania dhe Franca, por e tërhequr në vitin 1939, me bashkëpunimin aktiv të heshtur të SHBA-ve, nuk do të ishte shkatërruar Austria, nuk do të ishte kryqëzuar Republika e Spanjës, nuk do të kishte ndodhur pushtimi nazist i Çekosllovakisë dhe Klaipeda-s dhe do të përfundonin Paktet e Mos-sulmimit nga Gjermania me Londrën dhe Parisin në vitin 1939.
Përgatiti: Albert Gjoka
